Công ty Cổ phần Mạng giáo dục Bạch Kim - 27 Huỳnh Thúc Kháng, Đống Đa, Hà Nội
Trang bìa
Trang bìa:
TIẾT 74: NHỚ RỪNG (Tiết 2) Trang bìa:
I. ĐỌC - TIẾP XÚC VĂN BẢN
Đoạn 1:
I. ĐỌC - TIẾP XÚC VĂN BẢN Đoạn 1: Mạch cảm xúc của bài thơ Con hổ nghĩ về thân phận hiện tại của mình Gậm một khối căm hờn ttrong cũi sắt Ta nằm dài, trông ngày tháng dần qua, Khinh lũ người kia ngạo mạn, ngẩn ngơ, Giương mắt bé giễu oai linh rừng thẳm Nay sa cơ, bị nhục nhằn tù hãm, Để làm trò lạ mắt, thứ đồ chơI, Chịu ngang bầy cùng bọn gấu dở hơI, Với cặp báo chuồng bên vô tư lự. Đoạn 2, 3:
Đoạn 2 3: Nỗi nhớ rừng của con hổ Ta sống mãi trong tình thương nỗi nhớ, Thủa tung hoành, hống hách những ngày xưa. Nhớ cảnh sơn lâm, bóng cả, cây già, Với tiếng gió gào ngàn, với giọng nguồn hét núi, Với khi thét khúc trường ca dữ dội Ta bước chân lên, dõng dạc, đường hoàng, Lượn tấm thân như sóng cuộn nhịp nhàng, Vờn bóng âm thầm, lá gai, cỏ sắc. Trong hang tối, mắt thần khi đã quắc Là khiến cho mọi vật đều im hơi. Ta biết ta chúa tể muôn của loài Giữa chốn thảo hoa, không tên không tuổi. Con hổ nhớ chốn đại ngàn Mạch cảm xúc của bài thơ Đoạn 2, 3:
Đoạn 2 3: Nçi nhí rõng cña con hæ Nào đâu những đêm vàng bên bờ suối, Ta say mồi đứng uống ánh trăng tan? Đâu những ngày mưa chuyển bốn phương ngàn Ta lặng ngắm giang san ta đổi mới? Đâu những bình minh cây xanh nắng gội Tiếng chim ca giấc ngủ ta tưng bừng? Đâu những chiều lênh láng máu sau rừng Ta đợi chết mảnh mặt trời gay gắt Để ta chiếm lấy riêng phần bí mật? - Than ôi! thời oanh liệt nay còn đâu? Con hổ nhớ những kỉ niệm. Mạch cảm xúc của bài thơ Đoạn 4:
Đoạn 4: Mạch cảm xúc của bài thơ Con hổ nghĩ về cảnh vườn bách thú. Nay ta ôm niềm uất hận ngàn thâu Ghét những cảnh không đời nào thay đổi, Những cảnh sửa sang, tầm thường, giả dối: Hoa chăm, cỏ xén, lối phẳng, cây trồng; Dải nước đen giả suối, chẳng thông dòng Len dưới nách những mô gò thấp kém; Dăm vừng lá hiền lành không bí hiểm Cũng học đòi bắt chước vẻ hoang vu Của chốn ngàn năm cao cả, âm u. Đoạn 5:
Mạch cảm xúc của bài thơ Đoạn 5: Lời nhắn gửi của con hổ tới rừng già. Hỡi oai linh, cảnh nước non hùng vĩ! Là nơi giống hùm thiêng ta ngự trị, Nơi thênh thang ta vùng vẫy ngày xưa Nơi ta không còn được thấy bao giờ! Có biết chăng trong những ngày ngao ngán Ta đang theo giấc mộng ngàn to lớn Để hồn ta phảng phất được gần ngươi - Hỡi cảnh rừng ghê gớm của ta ơi! II. ĐỌC - HIỂU VĂN BẢN
Đọc hiểu văn bản:
II. ĐỌC - HIỂU VĂN BẢN 1. Con hæ nghÜ vÒ th©n phËn hiÖn t¹i cña m×nh 2. Nçi nhí rõng cña con hæ: a, Con hæ nhí chèn ®¹i ngµn: b, Con hæ nhí nh÷ng kØ niÖm: 2. Nỗi nhớ rừng của con hổ:

Nào đâu những đêm vàng bên bờ suối,

Ta say mồi đứng uống ánh trăng tan?

Đâu những ngày mưa chuyển bốn phương ngàn

Ta lặng ngắm giang san ta đổi mới?

Đâu những bình minh cây xanh nắng gội

Tiếng chim ca giấc ngủ ta tưng bừng?

Đâu những chiều lênh láng máu sau rừng

Ta đợi chết mảnh mặt trời gay gắt

Để ta chiếm lấy riêng phần bí mật?

- Than ôi! thời oanh liệt nay còn đâu?

Nhí vÒ qu¸ khø, con hæ nhí nh÷ng kØ niÖm g¾n víi nh÷ng thêi gian nµo? Nçi nhí da diÕt, th­êng trùc vÒ mäi kho¶nh kh¾c thêi gian trong qu¸ khø. Nỗi nhớ rừng của con hổ:
… những đêm vàng bên bờ suối, Ta say mồi đứng uống ánh trăng tan? Con hổ như một thi sĩ say sưa cảm nhận cái đẹp Nỗi nhớ rừng của con hổ:
…những ngày mưa chuyển bốn phương ngàn Ta lặng ngắm giang san ta đổi mới? Con hổ như một nhà hiền triết, trầm tư, kiêu hãnh ngắm giang sơn của mình Nỗi nhớ rừng của con hổ:
… những bình minh cây xanh nắng gội Tiếng chim ca giấc ngủ ta tưng bừng? Con hổ như một bậc đế vương được mọi vật xung quanh chiều chuộng. Nỗi nhớ rừng của con hổ:
… những chiều lênh láng máu sau rừng Ta đợi chết mảnh mặt trời gay gắt Con hổ như một bạo chúa, một vị chúa tể có sức mạnh vô biên. Câu hỏi:
Trong bốn bức tranh ấy, con thích nhất bức tranh nào? Vì sao? Trả lời câu hỏi:

Nào đâu những đêm vàng bên bờ suối

Ta say mồi đứng uống ánh trăng tan?

Đâu những ngày mưa chuyển bốn phương ngàn

Ta lặng ngắm giang san ta đổi mới?

Đâu những bình minh cây xanh nắng gội

Tiếng chim ca giấc ngủ ta tưng bừng?

Đâu những chiều lênh láng máu sau rừng

Ta đợi chết mảnh mặt trời gay gắt

Để ta chiếm lấy riêng phần bí mật?

- Than ôi! thời oanh liệt nay còn đâu?

Nh÷ng tõ ng÷, h×nh ¶nh, cÊu tróc c©u ®­îc sö dông trong ®o¹n cã g× ®Æc biÖt? T¸c dông? - Điệp từ: “ta”, điệp ngữ: “Nào đâu”, “Đâu những” - Câu hỏi tu từ: … => NhÊn m¹nh, t« ®Ëm nçi nhí tiÕc kh«n ngu«i cña con hæ ®èi víi nh÷ng kØ niÖm kh«ng bao giê trë l¹i n÷a. Tiếng than:
TiÕng than u uÊt khÐp l¹i hoµi niÖm huy hoµng, ®­a con hæ trë vÒ thùc t¹i ®au ®ín. 3. Con hổ nghĩ về cảnh vườn bách thú:
3. Con hæ nghÜ vÒ c¶nh v­ên b¸ch thó:

Nay ta ôm niềm uất hận ngàn thâu

Ghét những cảnh không đời nào thay đổi,

Những cảnh sửa sang, tầm thường, giả dối:

Hoa chăm, cỏ xén, lối phẳng, cây trồng;

Dải nước đen giả suối, chẳng thông dòng

Len dưới nách những mô gò thấp kém;

Dăm vừng lá hiền lành không bí hiểm

Cũng học đòi bắt chước vẻ hoang vu

Của chốn ngàn năm cao cả, âm u.

Trở về thực tại, con hổ có tâm trạng như thế nào? Vì sao con hổ có tâm trạng như vậy? - Cảnh vườn bách thú: nhân tạo, đơn điệu, bé nhỏ… - Giọng điệu mỉa mai, giễu cợt (giễu nhại) Nghệ thuật tương phản đối lập:
NghÖ thuËt t­¬ng ph¶n, ®èi lËp §o¹n 2 - 3 §o¹n 4 Con hæ sèng trong tù do tuyÖt ®èi, lµ chóa tÓ mu«n loµi. §­îc sèng trong khung c¶nh thiªn nhiªn th¬ méng, k× vÜ, lu«n biÕn ®æi. Con hæ sèng trong còi s¾t, bÞ giam cÇm, mÊt tù do. Sèng trong khung c¶nh bÐ nhá, tï tóng, tÎ nh¹t. => uÊt hËn, ch¸n ghÐt thùc t¹i tÇm th­êng. gi¶ dèi; khao kh¸t v­¬n tíi nh÷ng ®iÒu cao c¶ k× vÜ, phi th­êng => §Æc ®iÓm cña c¸i t«i l·ng m¹n trong th¬ Míi 4. Lời nhắn gửi của con hổ tới rừng già:
4. Lêi nh¾n göi cña con hæ tíi rõng giµ: Hỡi oai linh, cảnh nước non hùng vĩ! Là nơi giống hùm thiêng ta ngự trị, Nơi thênh thang ta vùng vẫy ngày xưa Nơi ta không còn được thấy bao giờ! Có biết chăng trong những ngày ngao ngán Ta đang theo giấc mộng ngàn to lớn Để hồn ta phảng phất được gần ngươi - Hỡi cảnh rừng ghê gớm của ta ơi! Bµi th¬ kÕt thóc b»ng lêi nh¾n göi thèng thiÕt cña con hæ tíi rõng thiªng. Lêi nh¾n göi Êy lµ g×? III. TỔNG KẾT
1. Nghệ thuật:
III. Tæng kÕt: 1. NghÖ thuËt: Cách lập ý của bài thơ có gì đặc biệt? Cho biết tác dụng của cách lập ý ấy? Hãy cho biết những nét đặc sắc về nghệ thuật đã tạo nên sức hấp dẫn của bài thơ. - Sù ®an xen gi÷a hiÖn t¹i vµ qu¸ khø. - Ng«n ng÷ vµ nh¹c ®iÖu phong phó, giµu søc biÓu c¶m. - H×nh t­îng th¬ gîi nhiÒu ý nghÜa 2. Nội dung:
2. Néi dung: - Trong lêi ®Ò tùa, ThÕ L÷ ®· viÕt: Bµi th¬ lµ lêi con hæ trong v­ên b¸ch thó. - Theo con, ph¶i ch¨ng bµi th¬ nµy chØ lµ lêi cña con hæ? V× sao? Nội dung:
2. Néi dung: - Bµi th¬ diÔn t¶ s©u s¾c nçi ch¸n ghÐt thùc t¹i tÇm th­êng, tï tóng vµ niÒm khao kh¸t tù do m·nh liÖt cña t¸c gi¶, cña mét líp ng­êi trong nh÷ng n¨m 30 cña thÕ kØ tr­íc. - Bµi th¬ ®· kh¬i gîi lßng yªu n­íc thÇm kÝn cña ng­êi d©n mÊt n­íc thuë Êy. Dặn dò:
- Häc thuéc lßng vµ tËp ®äc diÔn c¶m bµi th¬. - Ph©n tÝch bµi th¬ theo m¹ch c¶m Xóc cña nh©n vËt tr÷ t×nh - ChuÈn bÞ bµi: Quª h­¬ng Kết thúc: