Công ty Cổ phần Mạng giáo dục Bạch Kim - 27 Huỳnh Thúc Kháng, Đống Đa, Hà Nội
Trang bìa
Trang bìa:
TIẾT 19: TỪ NHIỀU NGHĨA, HIỆN TƯỢNG CHUYỂN NGHĨA CỦA TỪ I. TỪ NHIỀU NGHĨA
1. Ví dụ 1:
I. TỪ NHIỀU NGHĨA 1. Ví dụ Nh÷ng c¸i ch©n a, Ví dụ 1: 1. Nhận xét ví dụ 1:
I. TỪ NHIỀU NGHĨA 1. Ví dụ Nh÷ng c¸i ch©n a, Ví dụ 1: * Nhận xét: - Sự vật có chân: cái gậy, chiếc compa, cái kiềng, chiếc bàn. - Sự vật không có chân: cái võng. 1. Nhận xét ví dụ 1:
I. TỪ NHIỀU NGHĨA 1. Ví dụ a, Ví dụ 1: * Nhận xét: - Sù vËt cã ch©n: c¸i gËy, chiÕc compa, c¸i kiÒng, chiÕc bµn. - §«i ch©n cña anh bé ®éi ®i kh¾p n­íc. - Ch©n mÌo cã mãng vuèt rÊt s¾c * Ngoµi ra cßn mét sè tæ hîp chøa tõ "ch©n": ch©n t­êng, ch©n nói, ch©n m©y... 1. Nhận xét ví dụ 2:
I. TỪ NHIỀU NGHĨA 1. Ví dụ b, Ví dụ 2: Cho biết nghĩa của các từ bên dưới: Bót: ®å dïng ®Ó viÕt, vÏ S«ng c¸i: s«ng lín ®æ th¼ng ra biÓn Tãc thÒ: tãc cña ng­êi con g¸i ch­a dµi, míi chÊm ngang vai Tái t©y: loµi rau thuéc lo¹i tái, nh­ng lín h¬n tái, ¨n ®­îc c¶ l¸ lÉn cñ * NhËn xÐt Tõ cã mét nghÜa 2. Ghi nhớ:
I. TỪ NHIỀU NGHĨA 2. Ghi nhớ: 3. Bài tập nhanh:
I. TỪ NHIỀU NGHĨA 3. Bài tập nhanh: Lấy ví dụ về từ nhiều nghĩa II. HIỆN TƯỢNG CHUYỂN NGHĨA
1.Ví dụ:
II. HIỆN TƯỢNG CHUYỂN NGHĨA CỦA TỪ 1. Ví dụ: (1) Bé phËn d­íi cïng cña c¬ thÓ ng­êi, ®éng vËt dïng ®Ó ®i ®øng. Vd: ch©n ®au, ch©n mÌo, ch©n hæ... (2) Bé phËn d­íi cïng cña mét sè ®å vËt cã t¸c dông n©ng ®ì c¸c bé phËn kh¸c. Vd: ch©n bµn, ch©n ghÕ, ch©n kiÒng.... (3) Bé phËn d­íi cïng cña sè sù vËt tiÕp gi¸p vµ b¸m chÆt vµo mÆt nÒn. Vd: ch©n nói, ch©n t­êng, ch©n cét * NhËn xÐt: Nghĩa của từ “chân”: = > HiÖn t­îng chuyÓn nghÜa cña tõ 2. Ghi nhớ:
II. HIỆN TƯỢNG CHUYỂN NGHĨA CỦA TỪ 2. Ghi nhớ: Ví dụ thêm:
I. HIỆN TƯỢNG CHUYỂN NGHĨA CỦA TỪ Nh÷ng c¸i ch©n 2. Ghi nhớ:
II. HIỆN TƯỢNG CHUYỂN NGHĨA CỦA TỪ 2. Ghi nhớ: 3. Bài tập nhanh:
Nối phương án ở cột bên phải vào ô trả lời sao cho đúng nhất với nghĩa của từ "xuân".
Mùa đầu năm vào tháng giêng, tháng 2, tháng 3 âm lịch
Chỉ sự tươi đẹp
Chỉ sự trẻ trung, tuổi trẻ
Chỉ tuổi con người
4. Lưu ý:
II. HIỆN TƯỢNG CHUYỂN NGHĨA CỦA TỪ 4. Lưu ý: CÇn ph©n biÖt tõ nhiÒu nghÜa víi tõ ®ång ©m: Gi÷a c¸c nghÜa cña tõ nhiÒu nghÜa bao giê còng cã c¬ së ng÷ nghÜa chung. VD: Tõ "ch©n" cã ®iÓm chung lµ bé phËn d­íi cïng tiÕp xóc víi ®Êt. Tõ ®ång ©m c¸c nghÜa kh«ng liªn quan ®Õn nhau (chØ gièng nhau vÒ ng÷ ©m) Bµn (1) häc cña t«i lµm b»ng gç xoan. Bè t«i ®ang bµn (2) c«ng viÖc §éi tuyÓn ViÖt Nam th¾ng ®éi tuyÓn Lµo 4 bµn (3) - Bµn (1): §å dïng th­êng lµm b»n gç, mÆt ph¼ng, cã ch©n ®Ó bµy vËt dông, häc tËp. - Bµn (2): Trao ®æi ý kiÕn vÒ viÖc g× ®ã - Bµn (3): LÇn ®­a bãng vµo l­íi ®Ó tÝnh ®­îc thua. 4. Lưu ý:
II. HIỆN TƯỢNG CHUYỂN NGHĨA CỦA TỪ 4. Lưu ý: CÇn ph©n biÖt tõ nhiÒu nghÜa víi tõ ®ång ©m Từ nhiều nghĩa Từ đồng âm C¸c nghÜa cña tõ ph¶i cã mèi liªn hÖ víi nhau (cã nÐt gièng nhau) C¸c nghÜa kh«ng liªn quan ®Õn nhau (chØ gièng nhau vÒ ng÷ ©m) III. LUYỆN TẬP
1. Bài tập 1:
Bµi tËp 1: H·y t×m ba tõ chØ bé phËn c¬ thÓ ng­êi vµ kÓ ra mét sè vÝ dô vÒ sù chuyÓn nghÜa cña tõ? 2. Bài tập 2:
Cách giải nghĩa từ "Bụng" nào sau đây là nghĩa chuyển?
A, Bộ phận cơ thể người hoặc động vật chứa dạ dày.
B, Biểu tượng của ý nghĩa sâu kí, không bộc lộ ra đối với người, việc nói chung.
C, Phần phình to ở giữa một số vật. (Ví dụ: bụng chân)
Dặn dò:
- Häc thuéc ghi nhí SGK - Lµm c¸c bµi tËp trong s¸ch bµi tËp - §äc tr­íc bµi Ch÷a lçi dïng tõ