BÀI 43. QUẦN XÃ SINH VẬT
Trang bìa
Trang bìa
Ảnh
BÀI 43. QUẦN XÃ SINH VẬT
KHOA HỌC TỰ NHIÊN 8
Ảnh
A. Khởi động
Hoạt động 1: Mở đầu
Hoạt động 1: Mở đầu
Ảnh
Trong một khoảng không gian xác định luôn có nhiều quần thể cùng tồn tại tạo nên một cấp độ tổ chức sống cao hơn, đó là quần xã. Quần xã sinh vật là gì và có những đặc trưng cơ bản nào?
B. Hình thành kiến thức mới
I. Khái niệm quần xã sinh vật
I. Khái niệm quần xã sinh vật
Ảnh
Nghiên cứu SGK, thảo luận, tìm hiểu khái niệm quần xã sinh vật và trả lời câu hỏi.
- Câu hỏi
- Câu hỏi:
1. Kể tên một số quần thể có trong Hình 43.1.
Ảnh
+ Câu 2 (- Câu hỏi)
Ảnh
2. Lấy thêm ví dụ về quần xã sinh vật và chỉ ra các thành phần quần thể trong quần xã đó.
- Kết luận
Ảnh
- Kết luận:
Quần xã sinh vật là tập hợp các quần thể sinh vật thuộc nhiều loài khác nhau, sống trong cùng một không gian và thời gian nhất định, có mối quan hệ gắn bó với nhau.
II. Đặc trưng cơ bản của quần xã
II. Đặc trưng cơ bản của quần xã
Ảnh
Nghiên cứu SGK kết hợp quan sát hình 43.2 và trả lời câu hỏi.
a. Độ đa dạng
- Câu hỏi
- Câu hỏi:
Ảnh
Sắp xếp các quần xã trong H43.2 theo thứ tự giảm dần về độ đa dạng. Tại sao lại có sự khác biệt lớn về độ đa dạng giữa các quần xã này.
- Kết luận
Ảnh
- Kết luận:
Độ đa dạng của quần xã được thể hiện bằng mức độ phong phú về số lượng loài và số lượng cá thể của mỗi loài trong quần xã. Quần xã có số lượng loài và số lượng cá thể của mỗi loài càng lớn thì độ đa dạng của quần xã càng cao.
b. Thành phần loài trong quần xã:
Ảnh
Nghiên cứu SGK tìm hiểu thành phần trong quần xã và trả lời câu hỏi.
b. Thành phần loài trong quần xã
- Câu hỏi
Ảnh
1. Lấy ví dụ về loài ưu thế trong quần xã. 2. Cho các loài sinh vật gồm lim xanh, gấu trắng, bò, lạc đà, lúa nước, đước. Em hãy xác định loài đặc trưng tương ứng với các quần xã sinh vật: bắc cực. sa mạc, rừng ngập mặn.
- Câu hỏi:
- Kết luận
Ảnh
- Kết luận:
Loài ưu thế: loài có số lượng cá thể nhiều, hoạt động mạnh, đóng vai trò quan trọng trong quần xã. Loài đặc trưng: loài chỉ có ở một quần xã hoặc có số lượng nhiều hơn các loài khác trong quần xã.
III. Bảo vệ đa dạng sinh học trong quần xã
Ảnh
Nghiên cứu SGK, thảo luận, tìm hiểu các biện pháp bảo vệ đa dạng sinh học trong quần xã.
III. Bảo vệ đa dạng sinh học trong quần xã
- Kết luận
- Kết luận:
+ Bảo vệ đa dạng sinh học trong quần xã là vấn đề cần được quan tâm do đa dạng sinh học ở Việt Nam và nhiều quốc gia trên thế giới đang bị suy giảm. + Có nhiều biện pháp bảo vệ đa dạng sinh học trong quần xã:
Tuyên truyền về giá trị của đa dạng sinh học. Xây dựng luật và chiến lược quốc gia về bảo tồn đa dạng sinh học. Thành lập các vườn quốc gia, khu bảo tồn thiên nhiên. Tăng cường công tác bảo vệ nguồn tài nguyên sinh vật. Nghiêm cấm săn bắt, mua bán trái pháp luật những loài sinh vật có nguy cơ tuyệt chủng.
- Hoạt động
Ảnh
Đọc thông tin và thảo luận nhóm về hiệu quả của các biện pháp dưới đây trong việc bảo vệ đa dạng sinh học trong quần xã. 1. Bảo vệ môi trường sống của các loài trong quần xã. 2. Cấm săn bắn động vật hoang dã có nguy cơ tuyệt chủng. 3. Trồng rừng ngập mặn ven biển. 4. Phòng chống cháy rừng.
- Hoạt động:
Luyện tập và vận dụng
- Luyện tập
Bài kiểm tra tổng hợp
Luyện tập
Câu 1: Khi sâu bọ phát triển mạnh, số lượng chim sâu cũng tăng theo. Khi số lượng chim sâu tăng quá nhiều, sâu bọ bị quần thể chim sâu tiêu diệt mạnh mẽ hơn nên số lượng sâu bọ lại giảm mạnh đi. Sự hạn chế số lượng sâu là hiện tượng - A. cơ chế điều hòa mật độ. - false - B. sự cân bằng sinh học. - false - C. trạng thái cân bằng. - false - D. khống chế sinh học. - true - false - false
Câu 2: Quần xã sinh vật là - A. tập hợp các sinh vật cùng loài. - false - B. tập hợp các cá thể sinh vật khác loài. - false - C. tập hợp các quần thể sinh vật khác loài. - true - D. tập hợp toàn bộ các sinh vật trong tự nhiên. - false - false - false
Câu 3: Hiện tượng khống chế sinh học trong quần xã dẫn đến hệ quả nào sau đây? - A. Đảm bảo cân bằng sinh thái. - true - B. Làm cho quần xã không phát triển được. - false - C. Làm mất cân bằng sinh thái. - false - D. Đảm bảo khả năng tồn tại của quần xã. - false - false - false
Câu 4: Hiện tượng số lượng cá thể của một quần thể bị số lượng cá thể của quần thể khác trong quần xã kìm hãm là hiện tượng nào sau đây? - A. Khống chế sinh học. - true - B. Cạnh tranh giữa các loài. - false - C. Hỗ trợ giữa các loài. - false - D. Hội sinh giữa các loài. - false - false - false
Câu 5: Tập hợp nào sau đây không phải là quần xã sinh vật? - A. Tập hợp những loài sinh vật sống trong một khu rừng. - false - B. Tập hợp những loài sinh vật sống trong một hồ tự nhiên. - false - C. Tập hợp những con chuột trong một đàn chuột đồng. - true - D. Tập hợp những con cá sống trong một ao cá. - false - false - false
Câu 6: Số lượng cá thể trong quần xã luôn được khống chế ở mức độ nhất định phù hợp với khả năng của môi trường. Hiện tượng này gọi là - A. sự cân bằng sinh học trong quần xã. - true - B. sự phát triển của quần xã. - false - C. sự giảm sút của quần xã. - false - D. sự bất biến của quần xã. - false - false - false
Câu 7: Điểm giống nhau giữa quần thể sinh vật và quần xã sinh vật là - A. tập hợp nhiều quần thể sinh vật. - false - B. tập hợp nhiều cá thể sinh vật. - true - C. gồm các sinh vật trong cùng một loài. - false - D. gồm các sinh vật khác loài. - false - false - false
Câu 8: Trong quần xã ao nuôi cá, người ta thường thả nhiều loài cá trong ao nhằm - A. tận dụng diện tích ao hồ và tận dụng triệt để nguồn thức ăn trong ao. - true - B. để dễ quan sát và tiện việc chăm sóc. - false - C. để tránh sự cạnh tranh về thức ăn trong ao. - false - D. để chúng cùng hỗ trợ nhau trong cuộc sống chung. - false - false - false
Câu 9: “Gặp khí hậu thuận lợi, cây cối xanh tốt, sâu ăn lá cây sinh sản mạnh, số lượng sâu tăng khiến cho số lượng chim sâu cũng tăng theo.Tuy nhiên, khi số lượng chim sâu tăng quá nhiều, chim ăn nhiều sâu dẫn tới số lượng sâu lại giảm” Đây là ví dụ minh họa về - A. diễn thế sinh thái. - false - B. cân bằng quần thể. - false - C. giới hạn sinh thái. - false - D. cân bằng sinh học - true - false - false
Câu 10: Trong các hệ sinh thái trên cạn, loài ưu thế thường thuộc về - A. giới động vật. - false - B. giới thực vật. - true - C. giới nấm. - false - D. giới nhân sơ (vi khuẩn). - false - false - false
- Vận dụng
Ảnh
- Vận dụng
Thiết kế banner tuyên truyền trong cộng đồng các biện pháp bảo vệ đa dạng sinh học.
Dặn dò
- Dặn dò
Ảnh
Dặn dò:
Ôn lại bài vừa học. Làm bài tập về nhà trong SBT. Chuẩn bị bài mới: "Bài 44. Hệ sinh thái".
- Cảm ơn
Ảnh