BÀI 4: NHỮNG DI SẢN VĂN HOÁ. ĐỌC MỞ RỘNG: CHỢ NỔI - NÉT VĂN HOÁ SÔNG NƯỚC MIỀN TÂY
Trang bìa
Trang bìa
Ảnh
Ảnh
BÀI 4: NHỮNG DI SẢN VĂN HOÁ
ĐỌC MỞ RỘNG:
CHỢ NỔI - NÉT VĂN HOÁ SÔNG NƯỚC MIỀN TÂY
Khởi động
Khởi động
- Khởi động:
Ảnh
Hình vẽ
Em hãy cho biết Chợ nổi có những đặc trưng riêng gì mà những vùng khác không có? Giới thiệu một vài nét về Chợ nổi mà em biết.
- Hình thành kiến thức
- Nhiệm vụ chung
- Nhiệm vụ chung:
Ảnh
Đọc thông tin trong SGK, hãy cho biết văn bản thuộc kiểu nào? Xuất xứ và mục đích của văn bản là gì?
Câu hỏi học tập:
Ảnh
???
I. Tìm hiểu chung
Kiểu văn bản: Văn bản thông tin tổng hợp. Xuất xứ: Nhóm biên soạn tổng hợp từ Chợ nổi Đồng bằng sông Cửu Long của Nhậm Hùng NXB Trẻ, 2009, tr.36-55 và Chợ nổi - nét văn hoá sông nước miền Tây, Đài truyền hình Cần Thơ. Mục đích: Thuyết minh, giới thiệu về nét đặc sắc của chợ nổi.
I. Tìm hiểu chung
Ảnh
II. Tìm hiểu chi tiết
Ảnh
II. Tìm hiểu chi tiết
Hoàn thành PHT số 1, những đặc điểm của văn bản thông tin được thể hiện qua văn bản trên.
Câu hỏi học tập:
- Nhiệm vụ chung:
Ảnh
???
- Phiếu học tập số 1
Ảnh
1.1. Những dấu hiệu của văn bản thông tin tổng hợp
Ảnh
1.1. Những dấu hiệu của văn bản thông tin tổng hợp
Yếu tố được sử dụng
Có / Không
Bằng chứng
Tác dụng
Nhan đề
Đề mục
Trích dẫn
Có
Có
Có
Chợ nổi - nét văn hoá sông nước miền Tây
1. Những khu chợ sầm uất trên sông 2. Những cách rao mời độc đáo 3. Dư âm chợ nổi
Ai ăn chè đậu đen, nước đường cát hôn,...? Ai ăn bánh bò hôn,...?
Khắc hoạ đặc trưng ngôn ngữ miền Tây qua khung cảnh chợ nổi
Nêu vấn đề được đề cập trong VB
Các ý chính được phân tách rõ ràng, người đọc dễ dàng tri nhận vấn đề
+ tiếp (1. Những dấu hiệu của văn bản thông tin tổng hợp)
Ảnh
Yếu tố được sử dụng
Có / Không
Bằng chứng
Tác dụng
Địa danh
Yếu tố miêu tả
Có
Có
Chợ nổi Cái Bè (Tiền Giang), chợ nổi Cái Răng, Phong Điền (Cần Thơ), chợ nổi Ngã Bảy (Phụng Hiệp - Hậu Giang),...
Đã đi chợ nổi khó mà quên được âm thanh ồn ào rất đặc trưng của chợ; tiếng tành tạch của ghe xuồng rẽ sóng, tiếng mặc cả, tiếng mời chào, í ới gọi nhau hối hả,...
Giúp thông tin thêm sinh động, hấp dẫn
Thông tin trở nên chi tiết, xác thực, phong phú
+ tiếp (1. Những dấu hiệu của văn bản thông tin tổng hợp)
Ảnh
Yếu tố được sử dụng
Có / Không
Bằng chứng
Tác dụng
Yếu tố biểu cảm
Phương tiện giao tiếp phi ngôn ngữ
Có
Có
Những tiếng rao mời mọc nơi chợ nổi, nghe sao mà lảnh lót, tha thiết!...
Hình ảnh minh hoạ:
Làm rõ lời văn thuyết minh
Bộc lộ tình cảm, cảm xúc của người viết
Hình 1: Hoa trái chợ nổi Phong Điền. Hình 2: Các mặt hàng trên "cây bẹo", khách mua nhậ thấy từ xa.
1.2. Thông tin văn bản cung cấp
1.2. Thông tin văn bản cung cấp
Ảnh
Tập quán vận tải, giao thương và sinh hoạt ở Đồng bằng sông Cửu Long - nơi chi chít sông ngòi, kênh rạch - đã sản sinh cảnh mua bán, trao đổi hàng hoá trên sông, mà người dân gọi là" chợ nổi". Trải bao năm tháng, chợ nổi vẫn giữ nguyên nét sinh hoạt đặc trưng của mình.
a. Sa-pô
=> Giới thiệu, dẫn dắt vấn đề
- Câu hỏi học tập
Ảnh
Nêu một số hình ảnh, chi tiết cho thấy cách mua bán, giao thương độc đáo, thú vị trên chợ nổi. Nhận xét về tác dụng minh họa của các tấm ảnh (Hình 1, Hình 2) trong văn bản.
Câu hỏi học tập:
Ảnh
???
b. Nội dung chính (b. Nội dung chính)
Có nhiều chợ nổi tiêu biểu như chợ nổi Cái Bè (Tiền Giang), chợ nổi Cái Răng, Phong Điền (Cần Thơ), chợ nổi Ngã Bảy (Phụng Hiệp - Hậu Giang),... Hoạt động trao đổi mua bán được thực hiện bằng xuồng, ghe máy; các loại mặt hàng phong phú và đa dạng. Theo thông lệ và đặc thù kinh tế của mỗi vùng quê, các chợ nổi cái như Cái Răng, Phong Điền,... chuyên về bán trái cây; các chợ nổi như Ngã Bảy, Ngã Năm ngoài rau quả còn bán nhiều loại hàng tiêu dùng, hàng thủ công, tạp hoá,... Không gian miền Tây vốn có nhiều sông rạch, các kênh đào khơi thông ngang dọc, nối liền các điểm kinh tế quan trọng => Chợ nổi ngày càng mọc lên có vai trò vô cùng quan trọng trong đời sống sinh hoạt của bà con miền Tây.
1. Những khu chợ sầm uất trên sông
2. Những cách rao mời độc đáo ( b. Nội dung chính)
2. Những cách rao mời độc đáo
- Rao hàng bằng " cây bẹo": dùng một cây sào tre dài, cắm dựng dứng trên ghe xuồng rồi treo cao các thứ hàng hoá. - " Bẹo hàng" bằng âm thanh:
Dùng kèn: kèn bấm bằng tay (loại kèn nhỏ, bằng nhựa), có kèn đạp ằng chân (loại kèn lớn, còn gọi là kèn cóc). "Bẹo hàng" bằng lời rao: Ai ăn chè đậu đen, nước dừa đường cát hôn...? Ai ăn bánh bò hôn...?
Ảnh
- Câu hỏi học tập
Ảnh
Em hãy cho biết, đến với chợ nổi mỗi du khách sẽ có một trải nghiệm thú vị, đó là những trải nghiệm gì?
Câu hỏi học tập:
Ảnh
???
+ tiếp
Ảnh
Sau khi đọc văn bản trên, bạn suy nghĩ như thế nào về vai trò của chợ nổi đối với đời sống của người dân miền Tây?
Câu hỏi học tập:
Ảnh
???
3. Dư âm chợ nổi (b. Nội dung chính)
3. Dư âm chợ nổi
Những trải nghiệm thú vị:
Âm thanh ồn ào đặc trưng của chợ. Hít không khí trong lành. Ngắm nhìn khung cảnh chợ.
=> Lời mời chào những vị khách phương xa đến khám phá những đặc sắc của chợ nổi - nét văn hoá đặc trưng của sông nước miền Tây.
Ảnh
Ảnh
III. Tổng kết
III. Tổng kết
Ảnh
1. Nội dung
Cung cấp thông tin về chợ nổi- nét văn hoá đặc trưng của vùng sông nước miền Tây cùng với thái độ trân trọng, tự hào của tác giả đối với nét văn hoá này. Hun đúc tình yêu, ý thức giữ gìn, phát huy đối với truyền thống văn hoá dân tộc.
2. Hình thức (III. Tổng kết)
Hình vẽ
Cách chia bố cục rõ ràng, mạch lạc giúp người đọc dễ dàng nắm bắt và tri nhận thông tin. Kết hợp nhuần nhuyễn phương tiện giao tiếp ngôn ngữ và phi ngôn ngữ.
2. Hình thức
Ảnh
Luyện tập
Câu hỏi trắc nghiệm (Luyện tập)
Bài kiểm tra tổng hợp
Câu hỏi trắc nghiệm
Văn bản" chợ nổi - nét văn hoá sông nước miền Tây" thuộc thể loại nào? - Văn bản thông tin tổng hợp - true - Bản tin - false - false - false - false - false
Văn bản" chợ nổi - nét văn hoá sông nước miền Tây" được viết theo phương thức biểu đạt nào? - Thuyết minh/tự sự/ biểu cảm - false - Thuyết minh/ miêu tả/ biểu cảm - true - false - false - false - false
Cây sào dài bằng tre, cắm dựng trên ghe xuồng, dùng để treo các thứ hàng hoá lên đó được gọi là gì? - Cây sào - false - Cây tre - false - Cây bẹo - true - false - false - false
Trong văn bản" Chợ nổi-nét văn hoá sông nước miền Tây","Những cách rao mời độc đáo" được gọi là gì - Mục lục - false - Phụ lục - false - Đề mục - true - false - false - false
Vận dụng
Vận dụng
Vận dụng:
Ảnh
Hãy tưởng tượng em là người bán hàng ở chợ nổi miền Tây, em hãy thiết kế một poster/ video để quảng cáo về hàng của mình (có sự kết hợp giữa phương tiện ngôn ngữ và phi ngôn ngữ).
Dặn dò
- Dặn dò
Ảnh
Hoàn thành bài tập Khái quát nội dung bài học bằng sơ đồ tư duy. Chuẩn bị bài: "Viết báo cáo kết quả nghiên cứu có sử dụng trích dẫn, cước chú và phương tiện hỗ trợ".
Dặn dò
- Cảm ơn
Ảnh