BÀI 2: VIẾT BÀI VĂN GHI LẠI CẢM XÚC SAU KHI ĐỌC MỘT BÀI THƠ THƠ BỐN CHỮ HOẶC NĂM CHỮ
Trang bìa
Trang bìa
Ảnh
BÀI 2: VIẾT BÀI VĂN GHI LẠI CẢM XÚC SAU KHI ĐỌC MỘT BÀI THƠ THƠ BỐN CHỮ HOẶC NĂM CHỮ
THƠ 4 CHỮ, 5 CHỮ
1. Đặc điểm của thơ bốn chữ, năm chữ.
1. Đặc điểm của thơ bốn chữ, năm chữ.
Thơ là một loại hình nghệ thuật của ngôn từ, âm thanh của thơ có vần có điệu nhịp nhàng. Lời lẽ của thơ ngắn gọn, hàm chứa, súc tích. Một bài thơ hay có thể làm người đọc rung cảm bởi tiết tấu, bởi nội dung và còn bởi hình thức thể hiện của bài thơ đó.
- Thể thơ: Bốn chữ hoặc năm chữ. - Đặc điểm: Thơ 4 chữ + Số tiếng: + Vần + Thanh điệu. + Nhịp.
Bài tập
- Em hãy đọc một bài thơ hoặc một bài ca dao bốn chữ hoặc năm chữ mà em yêu thích nói về tình yêu quê hương đất nước hoặc gia đình, nhà trường…..
- Hãy cho biết chủ đề của bài thơ em vừa đọc?
Bài thơ
Mẹ là dòng sông Cho tôi tắm mát Mẹ là khúc hát Ru tôi lớn khôn.
Bạn bè là đám mây Còn tôi là Mặt trời Đội bạn bước cùng nhau Trên con đường tình bạn. Tình bạn là vô tận Dễ tìm nhưng dễ mất Tình bạn mãi tồn tại Tình bạn luôn sống mãi. Trong trái tim con người Tình bạn có câu răng: Nếu ai đó hỏi bạn Tình bạn giá bao nhiêu. Bạn hãy trả lời rằng Tình bạn là vô giá.
Hình vẽ
Bài thơ 4 chữ:
Bài thơ năm chữ : Tình bạn
2. Nhận diện thơ bốn chữ và năm chữ.
2. Nhận diện thơ bốn chữ và năm chữ.
Ai là bạn gió Mà gió đi tìm Bay theo cánh… Lùa trong tán lá. Gió nhớ bạn….. Nên gõ cửa hoài. (Theo Ngân Hà, Bạn của gió)
Em hãy cho biết bài thơ thuộc thể thơ nào? Hãy điền từ còn thiếu vào dấu ba chấm trong bài thơ? Nhận xét cách gieo vần trong bài thơ?
- Bài thơ thuộc thể thơ bốn chữ - Từ còn thiếu là: Chim, quá. - Bài thơ có vần liền: Gió
Nhận diện thơ bốn chữ và năm chữ.
2. Nhận diện thơ bốn chữ và năm chữ.
Nhà trẻ con đã quen Không còn hờn khóc nữa Nhưng cứ độ tan tầm Con lại ra đứng……. Mong mẹ và mong bố Mắt nhìn về phố đông Ôi tấm lòng thơ nhỏ Đã thuộc giờ ngóng…..   Thành phố rộng mênh …. Bao la chiều gió thổi Ở cuối con đường kia Có con đang đứng ….. (Theo Lưu Quang Vũ, Buổi chiều đón con )
Nhận diện thơ bốn chữ và năm chữ.
2. Nhận diện thơ bốn chữ và năm chữ.
Em hãy cho biết bài thơ thuộc thể thơ nào? Hãy điền từ còn thiếu vào dấu ba chấm trong bài thơ? Nhận xét cách gieo vần trong bài thơ?
- Bài thơ thuộc thể bốn chữ - Từ còn thiếu là: Cửa, trông, mông, đợi. - Bài thơ có vần cách: Nữa với cửa, trông với mông.
Nhận diện thơ bốn chữ và năm chữ.
2. Nhận diện thơ bốn chữ và năm chữ.
Mặt trời thổi lửa Sông biển bốc hơi Hơi bay cao vút Thành mây lưng….   Mây hồng nhẹ trôi Mây xanh đằm thắm Dịu dàng mây…. Thẩn thơ mây vàng   Mây đen lang…. Thân mình nặng trĩu Gió trêu tí xíu Đã vội khóc oà. (Theo Hoàng Lựu, Mây khóc)
Nhận diện thơ bốn chữ và năm chữ.
2. Nhận diện thơ bốn chữ và năm chữ.
Em hãy cho biết bài thơ thuộc thể thơ nào? Hãy điền từ còn thiếu vào dấu ba chấm trong bài thơ? Nhận xét cách gieo vần?
- Bài thơ thuộc thể thơ bốn chữ - Từ còn thiếu là:. Trời, trắng, thang. - Bài thơ có vần cách quãng:
Nhận diện thơ bốn chữ và năm chữ.
2. Nhận diện thơ bốn chữ và năm chữ.
Qua ba bài thơ em hãy rút ra nhận xét số câu, số dòng trong các bài thơ trên?
- Số dòng trong mỗi bài không hạn chế, có thể chia theo khổ hoặc không.
Nêu nhận xét chung về cách hiệp vần trong các bài thơ?
Em có nhận xét gì về thanh điệu trong các bài thơ?
*Hiệp vần: - Vần liền được gieo liên tiếp ở hai câu thơ. - Vần cách: gieo cách 1 dòng thơ. - Vần chân:Được gieo ở cuối dòng thơ. - Vần lưng: Được gieo ở giữa dòng thơ.
* Thanh điệu: - Theo luật bằng trắc - Nếu chữ thứ 2 là thanh bằng thì chữ thứ 4 là thanh trắc và ngược lại.
Nhận diện thơ bốn chữ và năm chữ.
2. Nhận diện thơ bốn chữ và năm chữ.
Em hãy cho biết nhịp thơ trong các bài thơ trên?
*Nhịp trong thơ bốn chữ có thể là nhịp 2/2 hoặc 3/1. *Nhịp trong thơ năm chữ: 2/3 hoặc 3/2.
VIẾT ĐOẠN VĂN THỂ HIỆN CẢM XÚC VỀ MỘT BÀI THƠ BỐN CHỮ HOẶC NĂM CHỮ.
I. Giới thiệu kiểu bài.
I. Giới thiệu kiểu bài.
HS đọc các bài thơ mà mình sưu tầm và nêu cảm nhận của em về bài thơ đó?
II. Đọc và phân tích bài viết tham khảo.
II. Đọc và phân tích bài viết tham khảo.
Đồng dao mùa xuân- một bài thơ xúc động về người lính.
Thảo luận nhóm
Thảo luận nhóm
1. Đoạn văn gồm mấy câu, hình thức đoạn như thế nào? 2. Những câu nào giới thiệu tác giả bài thơ. 3. Những câu nào nêu cảm xúc và ấn tượng về nội dung chính của bài ca dao. Em hãy tái hiện lại nội dung ấy. 4. Những câu nào nêu cảm nhận về một số yếu tố nghệ thuật của bài ca dao. Chỉ rõ các yếu tố nghệ thuật ấy. 5. Câu nào nêu khái quát cảm xúc của cả bài thơ.
Bài tham khảo
Bài tham khảo: Đồng dao mùa xuân- một bài thơ xúc động về người lính.
- Đoạn văn gồm 12 câu. Hình thức tính từ chữ cái viết hoa lùi đầu dòng đến dấu chấm xuống dòng. - Câu 1: Giới thiệu tác giả. - Câu 2- 5: Cảm nhận về ấn tượng cảm xúc chung về nét đặc sắc nổi bật của bài thơ. - Câu 6,7,8,9,10,11:Diễn tả cảm xúc về nội dung và nghệ thuật của bài thơ. - Câu 12: Khái quát về cảm xúc của bài thơ.
BÀI THAM KHẢO
THỰC HÀNH VIẾT THEO CÁC BƯỚC
1. Trước khi viết.
1. Trước khi viết.
Trước khi viết các em cần làm gì?
a) Lựa chọn bài thơ bốn chữ hoặc năm chữ về tình cảm gia đình hoặc tình yêu con người quê hương đất nước…
Sau khi lựa chọn được bài thơ bước tiếp theo em phải làm gì?
b) Tìm ý: Đọc bài thơ đó nhiều lần để có cảm nhận chung về bài thơ. Nêu cảm xúc của em về những nét đặc sắc trên 2 phương diện nội dung và nghệ thuật (vần, nhịp, yếu tố miêu tả, hình ảnh, từ ngữ…) của bài thơ Ghi lại cảm xúc chung về bài thơ.
Lập dàn ý
c) Lập dàn ý: - Mở đoạn giới thiệu tác giả, nêu ấn tượng cảm xúc chung về bài thơ . - Thân đoạn: Trình bày cảm xúc về bài thơ. + Nêu ấn tượng chung về nội dung bài thơ. + Nêu ý nghĩa, chủ đề của bài thơ. + Nêu cảm nhận về từ ngữ, hình ảnh, biện pháp tu từ…. - Kết đoạn: Khái quát lại những ấn tượng, cảm xúc về bài thơ.
2. Viết bài
Ảnh
2. Viết bài: - Viết đoạn văn theo dàn ý một đoạn văn hoàn chỉnh.
3. Chỉnh sửa bài viết
Ảnh
3. Chỉnh sửa bài viết: - Đọc và sửa lại đoạn văn theo những yêu cầu trong sách giáo khoa.
Trả bài
Ảnh
TRẢ BÀI
- Thấy được ưu điểm và tồn tại của đoạn văn. - Chỉnh sửa đoạn văn cho mình và cho bạn.
Dặn dò
Dặn dò
Ảnh
Ảnh
Ảnh
Ảnh
Ảnh
Vẽ sơ đồ tư duy khái quá kiến thức bài học
Chuẩn bị nội dung bài sau
Hoàn thành bài tập Vận dụng
Ảnh
Kết thúc bài học
Chào tạm biệt
Ảnh