BÀI 11. GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
Ảnh
Trang bìa
Trang bìa
Ảnh
Bài 11 GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
MỤC TIÊU
Mục tiêu
Ảnh
MỤC TIÊU
Sau bài học này, em sẽ:
Trình bày được quá trình giải quyết vấn đề và mô tả được giải pháp được dùng thuật toán để giải quyết một vấn đề cụ thể. Biết sử dụng sơ đồ khối để biểu diễn thuật toán. Vận dụng kiến thức đã học vào giải quyết một số bài toán đơn giản trong thực tiễn.
KHỞI ĐỘNG
Khởi động
Ảnh
KHỞI ĐỘNG
Trong đợt tổ chức tư vấn sức khỏe, dinh dưỡng cho học sinh toàn trường, trước cửa phòng y tế luôn có nhiều học sinh chờ đợi.
Ảnh
Theo em, trong tình huống này, vấn đề là gì và làm thế nào để giải quyết vấn đề đó?
Trả lời
Ảnh
Trả lời
Vấn đề ở đây là quá nhiều học sinh đứng trước cửa phòng chờ đợi, với một nhân viên y tế không thể thực hiện quá nhiều công việc một lúc. Cách giải quyết: cho học sinh xếp hàng, sử dụng thêm phần mềm để xử lý, giảm bớt công việc cho nhân viên y tế.
Ảnh
KHÁM PHÁ
1. Quá trình giải quyết vấn đề
1. Quá trình giải quyết vấn đề
Quá trình giải quyết vấn đề bao gồm 5 bước:
Nhận diện vấn đề Phân tích vấn đề Đề xuất giải pháp Thực hiện giải pháp Đánh giá kết quả
Ảnh
Nhận diện và phân tích vấn đề
1. Quá trình giải quyết vấn đề
a. Nhận diện vấn đề:
Xác định rõ vấn đề cần giải quyết, có thể dựa vào các câu hỏi như: Vấn đề là gì? Vấn đề xuất hiện khi nào? Vấn đề có ảnh hưởng gì?
b. Phân tích vấn đề:
Tìm hiểu các yếu tố liên quan đến vấn đề, xác định yêu cầu và điều kiện cần thiết để giải quyết vấn đề.
Đề xuất, thực hiện giải pháp và đánh giá kết quả
1. Quá trình giải quyết vấn đề
c. Đề xuất giải pháp:
Đưa ra các phương án giải quyết vấn đề, so sánh và lựa chọn phương án tối ưu.
d. Thực hiện giải pháp:
Tiến hành thực hiện giải pháp đã chọn, kiểm tra và đánh giá kết quả.
e. Đánh giá kết quả:
Đánh giá tính hiệu quả của giải pháp, rút kinh nghiệm và điều chỉnh nếu cần thiết.
Bài tập
Bài tập
Hình 3 là một số kết quả các học sinh lớp 9A có được từ việc thực hiện giải quyết vấn đề ở tình huống KHỞI ĐỘNG (vấn đề quá tải ở phòng y tế) theo quá trình nêu trên. Theo em, mỗi kết quả ở Hình 3 là sản phẩm thuộc bước nào trong quá trình giải quyết vấn đề. Lưu ý: BMI là chỉ số khối cơ thể (Body Mass Index).
Hình 3a
Kế hoạch (Hình 3a)
Xây dựng kế hoạch thực hiện (nhóm máy tính) - Người thực hiện: Nhóm 1. - Kết quả: Phần mềm cho phép nhập số đo chiều cao, cân nặng, tự động tính toán và hiển thị chỉ số BMI kèm theo phân loại tình trạng dinh dưỡng của cơ thể. Thực hiện theo kế hoạch đã thống nhất (nhóm thủ công) - Người thực hiện: Nhóm 2. - Kết quả: Đo chiều cao, cân nặng cho học sinh và nhập dữ liệu vào phần mềm.
Hình 3b
Đánh giá kết quả (Hình 3b)
Hiệu quả của kết quả thực hiện:
Thuận tiện, nhanh chóng, kết quả đo và tính toán được lưu trữ, bảo quản tốt hơn. Việc đo chiều cao, cân nặng và tính chỉ số BMI diễn ra nhanh hơn, cán bộ y tế có thời gian để làm các công việc khác.
Hình 3c
Nguyên nhân (Hình 3c)
Phòng y tế quá tải là do:
Chỉ có một cán bộ y tế phải vừa khám vừa làm nhiều công việc khác trong tình trạng thiếu trang thiết bị. Số lượng học sinh đông, mỗi buổi sinh, cán bộ y tế khám cho khoảng 50 học sinh. Đo chiều cao, cân nặng cho mỗi học sinh mất khá nhiều thời gian vì phải ghi chép, tính toán thủ công, tính chỉ số BMI cho học sinh.
Hình 3d
Giải pháp (Hình 3d)
Học sinh tự đo chiều cao, cân nặng, chỉ số BMI và ghi kết quả ban đầu vào phiếu theo dõi sức khỏe định kỳ. Kết quả ghi trên phiếu sẽ được cán bộ y tế nhập vào phần mềm để theo dõi, giám sát và điều chỉnh thông tin kịp thời. Phần mềm cung cấp dự báo, thống kê số liệu và các trường hợp đặc biệt cần theo dõi.
Hình 3e
Mô tả vấn đề (Hình 3e)
Trong giai đoạn triển khai thực hiện tư vấn về sức khỏe, dinh dưỡng, học sinh đến phòng y tế để được tư vấn và phòng y tế luôn bị quá tải.
Ảnh
Giải bài tập
Giải bài tập
Hình 3a: Xác định vấn đề Hình 3b: Đánh giá kết quả Hình 3c: Xác định nguyên nhân Hình 3d: Thực hiện giải pháp Hình 3e: Xây dựng giải pháp
Ảnh
2. Mô tả giải pháp dưới dạng thuật toán
2. Mô tả giải pháp dưới dạng thuật toán
Giải quyết vấn đề:
Dưới đây là các bước cụ thể để mô tả dưới dạng thuật toán ứng dụng sơ đồ để giải quyết vấn đề nêu trên.
Ảnh
3. Nhiệm vụ nào có thể chuyển giao cho máy tính thực hiện?
3. Nhiệm vụ nào có thể chuyển giao cho máy tính thực hiện?
Như em đã biết, quá trình xử lí thông tin của máy tính gồm ba bước: tiếp nhận thông tin vào, xử lí, đưa thông tin ra. Để máy tính có thể thực hiện được nhiệm vụ thì thông tin phải đưa vào máy tính được (số hóa được) và có quy tắc xử lí rõ ràng, cụ thể, chính xác.
Ví dụ, trong quy trình ở Hình 4, tính chỉ số BMI là nhiệm vụ có thể giao cho máy tính thực hiện. Cụ thể, số đo chiều cao, cân nặng của học sinh sẽ được nhập vào máy tính và chỉ số BMI được tính theo công thức BMI = m/h² (trong đó, m là cân nặng (kg), h là chiều cao (m)).
LUYỆN TẬP
Luyện tập
Ảnh
LUYỆN TẬP
Em hãy nêu các bước và công việc chính của mỗi bước trong quá trình giải quyết vấn đề. Theo em, trong quy trình giải quyết vấn đề ở Hình 4, bước "Cân bóp ý tế tư vấn cho học sinh" có thể giao cho máy tính thực hiện được không? Tại sao?
DẶN DÒ
Dặn dò
Ảnh
DẶN DÒ
Ghi nhớ kiến thức trọng tâm Hoàn thành các bài tập trong sách bài tập Chuẩn bị bài mới: "Bài 12. Bài toán trong Tin học"
Cảm ơn
Ảnh