BÀI 9. ĐỊNH LUẬT BOYLE
Trang bìa
Trang bìa
Ảnh
Ảnh
BÀI 9. ĐỊNH LUẬT BOYLE
VẬT LÍ 12
Khởi động
Khởi động
Ảnh
- Khởi động:
Khi thay đổi thể tích của một khối lượng khí xác định ở nhiệt độ không đổi thì áp suất khí thay đổi như thế nào?
I. Các thông số trạng thái của một lượng khí
Các thông số trạng thái của một lượng khí
Ảnh
I. Các thông số trạng thái của một lượng khí
- Nhiệm vụ 1
Ảnh
Hình vẽ
1. Một lượng khí đứng trong bình kín được xác định bởi những đại lượng nào? 2. Thông số trạng thái là gì?
- Nhiệm vụ 1: Nghiên cứu SGK và tìm hiểu về các thông số trạng thái của một lượng khí, thực hiện yêu cầu:
- Nhiệm vụ 2
Hình vẽ
Ảnh
- Nhiệm vụ 2: Thảo luận nhóm đôi và trả lời câu hỏi:
Các thông số trạng thái của một lượng khí đều là đại lượng có thể đo hoặc xác định được bằng các dụng cụ đo lường. 1. Người ta dùng các dụng cụ nào để đo, xác định các thông số trạng thái của lượng khí trong hộp kín ở Hình 9.1?
2. Nêu lên đơn vị của các đại lượng này trong hệ SI.
- Nhiệm vụ 3
Ảnh
Hình vẽ
- Nhiệm vụ 3: Quan sát và tìm hiểu về quá trình biến đổi trạng thái và đẳng quá trình:
Ảnh
- Nhiệm vụ 4
Ảnh
Hình vẽ
- Nhiệm vụ 4: Thảo luận nhóm đôi và trả lời câu hỏi:
Hãy so sánh các thông số trạng thái của không khí trong một quả bóng bay đã được bơm khi để trong bóng mát và khi để ngoài nắng (Hình 9.3).
Ảnh
- Kết luận
- Kết luận:
Một lượng khí đựng trong một bình kín được xác định bởi bốn đại lượng là khối lượng (m), thể tích (V), nhiệt độ (T) và áp suất (p). Khi thể tích, nhiệt độ và áp suất của một khối lượng khí xác định không thay đổi, ta nói lượng khí ở trạng thái cân bằng. Thể tích, áp suất và nhiệt độ của lượng khí được gọi là các thông số trạng thái của nó. Khi chuyển từ trạng thái sang trạng thái khác bằng các quá trình biến đổi trạng thái, gọi tắt là quá trình. Tuy nhiên, dể thuận lợi cho việc tìm hiểu mối quan hệ giữa các thông số trạng thái, người ta thực hiện những quá trình đơn giản trong đó chỉ có hai thông số biến đổi còn một thông số không đổi gọi là các đẳng quá trình.
II. Định luật boyle
Định luật boyle
Ảnh
II. Định luật boyle
1. Quá trình đẳng nhiệt
Ảnh
Hình vẽ
1. Quá trình đẳng nhiệt
Quá trình biến đổi trạng thái của một khối lượng khí xác định khi nhiệt độ giữ không đổi được gọi là quá trình đẳng nhiệt.
2. Thí nghiệm
2. Thí nghiệm
Ảnh
Hình vẽ
1. Xác định giá trị của tích pV trong mỗi lần thí nghiệm. 2. Vẽ đường biểu diễn sự phụ thuộc của áp suất p vào thể tích V trong hệ tọa độ (p,V). 3. Phát hiểu mối quan hệ giữa p và V trong quá trình đẳng nhiệt.
Nhiệm vụ 5: Tiến hành thí nghiệm theo hướng dẫn SGK Tr38 kết hợp kết quả TN ở bảng 9.1, thực hiên yêu cầu sau:
- Kết luận
- Kết luận:
Ảnh
+ Bố trí thị nghiệm như Hình 9.4. + Dịch chuyển từ từ pít-tông để làm thay đổi thể tích khí. + Đọc và ghi kết quả thí nghiệm vào vở tương tự mẫu ở bảng 9.1.
Ảnh
Bảng 9.1. Ví dụ về KQ thí nghiệm khảo sát mối quan hệ của thể tích và áp suất trong quá trình đẳng nhiệt của một lượng khí xác định
3. Định luật boyle
3. Định luật boyle
- Quan sát hình ảnh về đường đẳng nhiệt:
Ảnh
Ảnh
- Nhiệm vụ 6
3. Định luật boyle
Ảnh
Hình vẽ
1. Nếu vẽ đường biểu diễn sự phụ thuộc của p vào latex(1/V) thì đường biểu diễn sẽ có dạng như thế nào? Tại sao? 2. Tìm ví dụ về quá trình đẳng nhiệt trong đời sống.
- Nhiệm vụ 6: Thảo luận nhóm đôi và trả lời câu hỏi:
- Kết luận
- Kết luận:
Ảnh
+ Khi nhiệt độ của một khối lượng khí xác định giữ không đối thì áp suất gây ra bởi khí tỉ lệ nghịch với thể tích của nó: pV = hằng số + Đồ thị biểu diễn định luật Boyle là một nhánh của đường hypebol. + Nếu gọi latex(p_1, V_1) là áp suất và thể tích của khí ở trở thái 1; latex(p_2, V_2) là áp suất và thể tích của khí ở trạng thái 2 thì: latex(p_1V_1 = p_2V_2)
III. Vận dụng
Vận dụng
Ảnh
III. Vận dụng
Câu 1
Ảnh
Câu 1: Một quả bóng chứa 0,04 latex(m^3) không khí ở áp suất 120 kPa. Tính áp suất của không khí trong bóng khi làm giảm thể tích bóng còn 0,025 latex(m^3) ở nhiệt độ không đổi.
Câu 2
Ảnh
Câu 2: Một bọt khí nối từ đáy giếng sâu 6 m lên mặt nước. Khi lên tới mặt nước, thể tích của bọt khí tăng lên bao nhiêu lần? Coi áp suất khí quyển là 1,013.105 Pa; khối lượng riêng của nước giếng là 1 003 kg/latex(m^3) và latex(t@) của nước giếng không thay đổi theo độ sâu.
Tổng kết
Tổng kết
Ảnh
Tổng kết:
Ôn lại kiến thức vừa học. Hoàn thành các bài tập trong SBT. Chuẩn bị bài sau: "Bài 10. Định luật Charles".
Cảm ơn
Ảnh